Rechter verlengt levensduur Anne Frankboom

(Novum) - De Anne Frankboom mag nog een tijdje blijven staan. De rechtbank in Amsterdam bepaalde dinsdag dat de voor woensdag geplande kap van de baan is. Het kort geding was aangespannen door de Bomenstichting en een aantal buurtbewoners. De bestuursrechter vond de situatie niet acuut genoeg en stelde dat noodmaatregelen mogelijk zijn. Hij bezocht de boom dinsdagmiddag.

De rechter zei dat de partijen binnen acht weken tot een oplossing moeten kunnen komen. De Anne Frank Stichting spant mogelijk een rechtszaak aan tegen de eigenaar om de boom alsnog om te krijgen.

Het stadsdeel Centrum had betoogd dat de 27 ton zware witte paardenkastanje woensdag uit voorzorg gekapt moet worden vanwege een schimmelinfectie en dat de omwonenden en omringende panden een 'onaanvaardbaar' risico lopen. Het stadsdeel wil niet langer voor de boom zorgen.

Onderzoeken wijzen uit dat de boom niet meer kan herstellen. Vorige week bleek volgens de gemeente uit metingen dat de hoeveelheid gezond hout in zes weken tijd met vier procent was afgenomen tot minder dan een kwart. Het stadsdeel gaf toe dat alternatieven geen rol hebben gespeeld bij de toekenning van de kapvergunning.

De Bomenstichting sprak twijfels uit over de noodzaak de monumentale boom te kappen, hoewel zij erkent dat er op korte termijn iets moet gebeuren. Een boombioloog relativeerde de schade van honing- en tonderzwammen en noemde de boom 'vitaal'. De stichting stelde dat alternatieven voor kap niet of nauwelijks zijn onderzocht. Eerder had een commissie bepaald dat de stichting tot 1 januari de tijd had om een alternatief plan voor de boom te ontwikkelen. De stichting gaat nu hard aan het werk om deze verder uit te werken.

Eigenaar van de boom Henric Pomes kreeg in maart al een kapvergunning, maar wilde wachten op eventuele alternatieven. Toen uit onderzoek bleek dat de toestand van de boom snel achteruitgaat, heeft hij op advies van de Anne Frank Stichting, het stadsdeel en de door de gemeente ingehuurde boomverzorging besloten dat de boom snel moet worden gekapt. Pomes sprak de vrees uit aansprakelijk te worden gesteld als er iets mis gaat. "Straks valt ie op het Achterhuis, dan zijn de rapen helemaal gaar".

Maandag concludeerde de Bomenstichting na een trekproef dat de wortels van de boom in de tuin van Keizersgracht 188 stevig genoeg zijn om windstoten tot ruim 130 kilometer per uur te weerstaan. Een bomenspecialist van de stichting, die naar eigen zeggen de 'lichaamstaal van de boom' kan lezen, zei dat er geen risico is dat de stam breekt. Boomverzorgingsbedrijf Pius Floris, al twaalf jaar bij de boom betrokken, stelde juist dat het breukrisico op 75 centimeter hoogte het hoogst is.

Een architect presenteerde in de rechtbank twee mogelijke oplossingen, waarbij kabels op een hoogte van twaalf meter de kastanje in bedwang houden. De boom zou op die manier nog zeker vijftien jaar kunnen blijven staan. De kabels worden dan in de grond verankerd, maar dat zou zeker een maand in beslag nemen.

Een andere mogelijkheid is de kabels te bevestigen aan het Anne Frank Museum, maar de directeur van de Anne Frank Stichting, Hans Westra, zei hier niets voor te voelen. "Ik ben er niet voor een stervende boom in de tuien te hangen. Dan heb ik liever een nieuwe." De stichting heeft kastanjes van de boom verzameld voor nieuwe aanplant.

De kastanje waarover Anne Frank uitkeek vanuit haar onderduikadres aan de Prinsengracht is met een geschatte leeftijd van 150 tot 170 jaar een van de oudste kastanjebomen van Amsterdam. Media uit alle uithoeken van de wereld volgen de 'kastanjesoap'.