Wethouder weg na nieuwe tegenvallers Noord/Zuidlijn

(Novum) - De Amsterdamse wethouder Tjeerd Herrema treedt af vanwege de perikelen rond de Noord/Zuidlijn. Uit de prognose 2009 is gebleken dat de kosten van de lijn opnieuw omhoog gaan, deze keer met zo'n 290 miljoen euro. Ook loopt de aanleg van de metrolijn verdere vertraging op. De lijn wordt niet in 2015, maar op zijn vroegst in 2017 opgeleverd. Oorspronkelijk zou de metrolijn in 2011 klaar zijn.

De 47-jarige PvdA'er maakte donderdagochtend in de gemeenteraad bekend dat hij het miljardenproject 'realistischer en zorgvuldiger' had willen aansturen en zijn politieke verantwoordelijkheid neemt. Herrema heeft overigens zijn geloof in de lijn 'absoluut' niet verloren, zegt hij. Wethouder Maarten van Poelgeest (GroenLinks) neemt de portefeuilles van Herrema voorlopig waar.

Wethouder en partijgenoot Lodewijk Asscher noemde Herrema in een toelichting op een persconferentie een 'stoere' bestuurder, die een eerlijke, duidelijke en realistische koers heeft gevaren. Hij sprak zijn grote bewondering uit voor diens besluit af te treden.

Herrema zei dat er geen druk op hem was uitgeoefend om weg te gaan. "Het was een persoonlijke afweging. De patiënt bleek zieker dan gedacht." Hij waarschuwde dat Amsterdam de tegenvallers 'nauwelijks meer kan dragen'.

De gemeente stelt verder per direct een onafhankelijke, externe commissie in onder leiding van oud-minister Cees Veerman (CDA), die de regie moet voeren over de verdere financiële en technische gevolgen van de aanleg van de Noord/Zuidlijn. De commissie kijkt bijvoorbeeld naar de mogelijkheid de metro eerder dan 2017 te laten rijden op bepaalde delen van het tracé. Ook komt er een nieuwe maatschappelijke kosten-batenanalyse.

De commissie-Veerman komt nog voor de zomer met een advies. De gemeente wil het advies gebruiken om het project op 'overtuigende wijze en met een duidelijk perspectief' voort te zetten. Asscher zei dat de commissie alle opties openhoudt, zodat niet kan worden uitgesloten dat die adviseert het project geheel of gedeeltelijk te stoppen. "Er zijn geen beperkingen meegegeven."

Wellicht klopt Veerman evenals Herrema aan bij het rijk voor financiële hulp, hoewel is afgesproken dat de stad voor tegenvallers opdraait. "Het is een nationaal project", zei Asscher. De gemeente blijft echter verantwoordelijk.

Uit een inventarisatie van de financiële en technische risico's, die werd opgesteld na de verzakkingen vorig jaar bij station Vijzelgracht, blijkt dat de kans op verdere overschrijdingen van het budget aanwezig blijft. Het gemeentebestuur heeft altijd gesteld dat het project complex en risicovol is, maar wil wel de 'volledige regie' houden. De voorbereidingen bij de diverse stations gaan ondertussen overigens gewoon door.

Sinds de eerste schop in 2003 de grond inging, was de begroting al opgelopen van 1,4 tot 2,1 miljard. Daar komt de nieuwe tegenvaller bij. De berekening van de nieuwe tegenvallers is nog voorlopig. Begin maart wordt de precieze verhoging van de kosten vastgesteld. De toegenomen kosten zijn voor een groot deel toe te schrijven aan de verzakkingen aan de Vijzelgracht en het verhogen van de risicoreserves.