Bos: tering naar de nering zetten

(Novum) - Het is een harde waarheid dat Nederland na de economische crisis armer is dan ervoor. We moeten daarom de tering naar de nering zetten, zei minister van Financiën Wouter Bos (PvdA) dinsdag in de Tweede Kamer.

De minister kwam traditiegetrouw met zijn koffertje naar de plenaire vergaderzaal om daar de begrotingsstukken te overhandigen aan Kamervoorzitter Gerdi Verbeet (PvdA).

In zijn toespraak stond hij uitgebreid stil bij de economische crisis. Een jaar geleden presenteerde het kabinet nog een begroting met een overschot. "Het is op de dag af een jaar geleden dat Lehman Brothers failliet ging", de zakenbank die niet leek te kunnen omvallen. "Sindsdien is de wereldeconomie in een achtbaan van onvoorspelbare heftigheid terechtgekomen", zei de bewindsman.

Bos verdedigde de manier waarop het kabinet vervolgens heeft ingegrepen in de financiële sector. "De politiek deed waarvoor ze is opgericht: het vooropstellen van het algemeen belang, het corrigeren van de markten en het beschermen van kwetsbare mensen."

De economische crisis kost de overheid echter miljarden. Behalve de miljardensteun aan banken wordt dit veroorzaakt doordat er minder belasting binnenkomt en meer mensen een beroep doen op een uitkering. Bos wees er op dat de werkloosheid enorm kan gaan stijgen en dat het nog veel langer duurt voordat het aantal mensen zonder baan weer omlaag gaat.

Het is niet gerechtvaardigd de rekening door te schuiven naar volgende generaties, stelde de sociaal-democraat. "De rekening die nu wordt opgebouwd moet op een gegeven moment worden betaald. Alles doorschuiven naar onze kinderen en kleinkinderen is niet eerlijk."

Daarom wil hij volgend jaar benutten voor een 'breed maatschappelijk en politiek debat' over de toekomst van Nederland. "Deze crisis biedt de mogelijkheid fundamenteel te heroverwegen waar de overheid zich wel en niet mee bezig moet houden." Ambtelijke werkgroepen gaan in kaart brengen waarop allemaal kan worden bezuinigd. Gevoelige onderwerpen zoals de hypotheekrenteaftrek of het ontslagrecht zijn daarbij niet taboe.

Hierdoor kan Nederland op termijn 'slimmer, socialer, meer solide en solidair' zijn dan nu, aldus Bos. "De crisis biedt kansen voor herontwerp. We kunnen in beweging brengen wat veel te lang was vastgeroest."